เล่มที่ 41
ส่วนที่ 154
หมวด: พระไตรปิฎก ฝ่าย: ลำดับ: 154 อ้างอิง: Book 41, Section 154 ประเภท: section
เนื้อหา
ภิกษุหลายรูป กราบทูลการกระทำกาละของสุปปพุทธะนั้นแด่ พระผู้มีพระภาคเจ้า ทูลถามว่า "คติของสุปปพุทธะนั้น เป็นอย่างไร ? เพราะเหตุไรเล่า ? เขาจึงถึงความเป็นคนมีโรคเรื้อน." พระศาสดา ทรงพยากรณ์ความที่สุปปพุทธะนั้นบรรลุโสดาปัตติผล แล้ว เกิดในดาวดึงสภพ และการเห็นพระตครสีขีปัจเจกพุทธเจ้าถ่ม (น้ำลาย) แล้ว หลีกไปทางซ้าย๑ ไหม้แเล้วในนรกตลอดกาลนาน ด้วย วิบากที่เหลือ ถึงความเป็นคนมีโรคเรื้อนในบัดนี้แล้ว ตรัสว่า " ภิกษุ ทั้งหลาย สัตว์เหล่านี้ เที่ยวกระทำกรรมมีผลเผ็ดร้อนแก่ตนเองแล " ดังนี้แล้ว เมื่อจะทรงสืบอนุสนธิแสดงธรรมให้ยิ่งขึ้น จึงตรัสพระคาถา นี้ว่า :- จรนฺติ พาลา ทุมฺเมธา อมิตฺเตเนว อตฺตนา กโรนฺตา ปาปกํ กมฺมํ ยํ โหติ กฏุกปฺผลํ. "ชนพาลทั้งหลาย มีปัญญาทราม มีตนเป็นดัง ข้าศึก เที่ยวทำกรรมลามกซึ่งมีผลเผ็ดร้อนอยู่." บรรดาบทเหล่านั้น บทว่า จรนฺติ ความว่า เที่ยวกระทำอกุศล ถ่ายเดียว ด้วยอิริยาบถ ๔ อยู่. ชนทั้งหลาย ผู้ไม่รู้ประโยชน์ในโลกนี้ และประโยชน์โนโลกหน้า ข้อว่าพาล ในบทว่า พาลา นี้. ๑. อปพฺยามํ กตฺวา ถือเอาความว่า หลีกซ้าย. ธรรมดาบัณฑิต เห็นพุทธบุคคลแล้วย่อมหลีก ทางขวา. ดูใน อรรถกถาอุทาน หน้า ๓๖๘. บทว่า ทุมฺเมธา คือมีปัญญาเขลา. บทว่า อมิตฺเตเนว ความว่า เป็นราวกะว่าคนมีเวรผู้มิใช่มิตร. บทว่า กฏุกปฺผลํ ความว่า มีผล เข้มแข็ง คือมีทุกข์เป็นผล.
หมายเหตุ: เนื้อหาจัดระเบียบตามโครงสร้างแบบดั้งเดิม รักษาการอ้างอิงและลำดับตามต้นฉบับ