เล่มที่ 39

ส่วนที่ 81

หมวด: พระไตรปิฎก ฝ่าย: ลำดับ: 81 อ้างอิง: Book 39, Section 81 ประเภท: section


เนื้อหา

แต่ในพระสูตรนี้ ใช้ในความว่า สิ้นไป. ท่านอธิบายว่า บทว่า อภิกฺกนฺตาย รตฺติยา แปลว่า เมื่อราตรีสิ้นไปแล้ว. ในคำว่า อภิกนฺตวณฺณา นี้ อภิกกันต ศัพท์ในความว่า งาม. วัณณ ศัพท์ ใช้ในความว่า ผิว สรรเสริญ พวกตระกูล เหตุ ทรวดทรง ขนาด รูปายตนะ เป็นต้น. ใช้ในความว่า ผิว ได้ในประโยคเป็นต้นอย่างนี้ว่า สุวณฺณวณฺโณ ภควา พระผู้มีพระภาคเจ้ามี พระฉวี ดังทอง. ใช้ในความว่า สรรเสริญ ได้ในประโยคเป็นต้นอย่างนี้ว่า ดูก่อน คฤหบดี คำ สรรเสริญ พระสมณโคดมเหล่านั้น ท่านรวบรวมไว้เมื่อไร. ใช้ในความว่า พวกตระกูล ได้ในประโยคเป็นต้นอย่างนี้ว่า ท่านพระ- โคดม วรรณะ ๔ เหล่านั้น. ใช้ในความว่า เหตุ ได้ในประโยคเป็นต้นอย่างนี้ว่า เกน นะ วณฺเณน คนฺะเถโนติ วุจฺจติ เพราะ เหตุ อะไรเล่าหนอ จึงมาว่าเราเป็นผู้ขโมยกลิ่น. ใช้ในความว่า ทรวดทรง ได้ในประโยคเป็นต้นอย่างนี้ว่า มหนฺตํ หตฺถีราชวณฺณํ อภินิมฺมิตฺวา เนรมิตวรวดทรงเป็นพระยาช้าง. ใช้ในความว่า ขนาด ได้ในประโยคเป็นต้นอย่างนี้ว่า ตโย ปตฺตสฺส วณฺณา ขนาด ของบาตรสามขนาด. ใช้ในความว่า รูปายตนะ ได้ในประโยคเป็นต้นอย่างนี้ว่า วณฺโณ คนฺโธ รโส โอชา รูป กลิ่น รส โอชา. วัณณ ศัพท์นั้น ในสูตรนี้ พึงเห็นว่าใช้ในความว่า ผิว ด้วยเหตุนั้น ท่านจึงอธิบายว่า บทว่า อภิกฺกนฺตวณฺณา แปลว่า มีวรรณะน่ารัก.


หมายเหตุ: เนื้อหาจัดระเบียบตามโครงสร้างแบบดั้งเดิม รักษาการอ้างอิงและลำดับตามต้นฉบับ