เล่มที่ 36

ส่วนที่ 512

หมวด: พระไตรปิฎก ฝ่าย: ลำดับ: 512 อ้างอิง: Book 36, Section 512 ประเภท: section


เนื้อหา

ทายกก่อนแต่จะให้ทาน เป็นผู้ดีใจ กำลังให้ทานอยู่ย่อมยังจิตให้เลื่อมใส ครั้น ให้ทานแล้วย่อมปลื้มใจ นี้เป็นยัญสมบัติ ปฏิคาหกผู้สำรวมประพฤติพรหมจรรย์ทั้ง- หลาย คือ ท่านผู้ปราศจากราคะ ปราศจาก โทสะ ปราศจากโมหะ ไม่มีอาสวะย่อมเป็น เขตถึงพร้อมแห่งยัญ ทายกต้อนรับปฏิคาหก ด้วยตนเองถวายทานด้วยมือตนเอง ยัญนั้น ย่อมมีผลมากเพราะตน (ทายกผู้ให้ทาน) และเพราะผู้อื่น (ปฏิคาหก) ทายกผู้มีปัญญา มีศรัทธาเป็นบัณฑิตมีใจพ้นจากความตระ- หนี่ ครั้นบำเพ็ญทานอย่างนี้แล้ว ย่อมเข้า ถึงโลกที่เป็นสุขไม่มีความเบียดเบียน. จบทานสูตรที่ ๗ อรรถกถาทานสูตร พึงทราบวินิจฉัยในทานสูตรที่ ๗ ดังต่อไปนี้ :- บทว่า เวฬุกณฺฏกี ได้แก่ เป็นชาวเมืองเวฬุกัณฏกะ. บทว่า ฉฬงฺคสมนฺนาคตํ ความว่า ประกอบไปด้วยองค์คุณ ๖ ประการ. บทว่า ทกฺขิณํ ปติฏ€าเปติ ความว่า ถวายทาน. บทว่า ปุพฺเพว ทานา สุมโน ความว่า เป็นผู้ถึงความโสมนัสตั้งเดือนหนึ่งว่า เราจักถวายทาน. อธิบายว่า บุรพเจตนา ในคำว่า ปุพฺเพว ทานา สฺมโน นี้ ย่อมมีแก่ผู้เริ่มต้นทำนา โดยคิดอยู่ว่า เราจักถวายทานด้วยข้าวกล้าที่เกิดจากนานี้ จำเดิมแต่กาลที่เกิด ความคิดขึ้นว่า เราจักถวายทาน. ส่วนมุญจนเจตนา (ความตั้งใจสละ) ที่ตรัสไว้อย่างนี้ว่า เมื่อให้ ย่อมยังจิตให้ผ่องใสดังนี้ ย่อมมีได้ในเวลาให้ทาน เท่านั้น แต่อปรเจตนานี้ ว่า ครั้นให้แล้ว ก็มีจิตปราบปลื้ม ดังนี้ ย่อมมีแก่ ผู้ระลึกถึงในภายหลัง ในกาลต่อ ๆ มา.


หมายเหตุ: เนื้อหาจัดระเบียบตามโครงสร้างแบบดั้งเดิม รักษาการอ้างอิงและลำดับตามต้นฉบับ