เล่มที่ 28
ส่วนที่ 402
หมวด: พระไตรปิฎก ฝ่าย: ลำดับ: 402 อ้างอิง: Book 28, Section 402 ประเภท: section
เนื้อหา
บุคคลทำการท่องบ่นภายในถ้ำ เสียงจะไม่ทะลุ ๑ ผนังถ้ำออกมาข้างนอกได้เลย แต่จะออกมาตามช่องของประตูและหน้าต่าง ธาตุกระทบต่อ ๆ กันมา ( คลื่นอากาศ ) กระทบโสตประสาท. จึงในเวลานั้น คนที่นั่งในหลังถ้ำ ก็รู้ได้ว่า เขาท่องบ่นสูตรชื่อโน้น. ถามว่า เมื่อเป็นเช่นนั้น อารมณ์ที่ประจวบเข้าย่อมมี นี้หรือคือ อารมณ์ที่ประจวบเข้า. ตอบว่า ใช่แล้ว เป็นอารมณ์ที่มาประจวบ. ถามว่า ถ้าเมื่อเป็นเช่นนั้น เมื่อเขาตีกลองเป็นต้นในที่ไกล การ จะรู้ว่า เสียงที่อยู่ในที่ไกล ไม่พึงมีหรือ. ตอบว่า ไม่พึงมีหามิได้ เพราะเมื่ออารมณ์มากระทบโสตประสาท อาการที่จะรู้ว่า เสียงอยู่ในที่ไกล เสียงอยู่ในที่ใกล้ อยู่ที่ฝั่งโน้น หรือ อยู่ที่ฝั่งนี้ ย่อมมี. ข้อนั้นเป็นธรรมดา. ถามว่า ธรรมดานี้จะมีประโยชน์อะไร. ตอบว่า ( มีคือ ) การได้ยินจะมีในที่มีช่องหู เหมือนการเห็น พระจันทร์ และพระอาทิตย์เป็นต้นฉะนั้น เพราะฉะนั้น โสตประสาทนั้น จะไม่มีอารมณ์ที่มาประจวบเลย ๒ - ( ถ้าไม่มีช่องหู ). ๑. ปาฐะว่า เลณจฺฉทนํ ฉิทฺทิตฺวา ฉบับพม่าเป็น น เลณจฺฉทนํ ภินฺฑิตฺวา แปลตาม ฉบับพม่า. ๒. ปาฐะว่า อสมฺปตตโคจรเมว เจตํ ฉบับพม่าเป็น อสมฺปตฺตโคจรเมเวตํ แปลตาม ฉบับพม่า. แม้ปักษีก็ย่อมไม่ยินดี ที่ต้นไม้ หรือที่พื้นดิน. ก็เมื่อใดมันบินไป สู่อากาศที่โล่ง เลยไป ๑ หรือ ๒ ชั่วเลฑฑุบาต ( ชั่วก้อนดินตก ) เมื่อนั้นมันก็ถึงความสงบนิ่ง ฉันใด แม้ฆานประสาท ก็ฉันนั้นเหมือนกัน มีอากาศเป็นที่อาศัย มีกลิ่นที่อาศัยลม*เป็นอารมณ์. จริงอย่างนั้น ใด ทั้งหลาย เมื่อฝนตกหมู่ ๆ จะสูดดมแผ่นดินแล้วแหงนหน้าสู่อากาศสูดดม. อีกอย่างหนึ่ง เมื่อมันยังไม่สูดดม ในเวลาเอาเท้าตะกุยดินที่มีกลิ่น จะไม่ รู้กลิ่นของก้อนดินนั้นเลย.
หมายเหตุ: เนื้อหาจัดระเบียบตามโครงสร้างแบบดั้งเดิม รักษาการอ้างอิงและลำดับตามต้นฉบับ