มัชฌิมนิกาย มูลปัณณาสก์
และพระโยคาวจรทั้งหลาย เมื่อดำเนินมาทางประตู ธัมมานุปัสสนา เจ...
หมวด: สุตตันตปิฎก ฝ่าย: มัชฌิมนิกาย ลำดับ: 598 อ้างอิง: MN 598 ประเภท: teaching
เนื้อหา
และพระโยคาวจรทั้งหลาย เมื่อดำเนินมาทางประตู ธัมมานุปัสสนา เจริญธัมมานุปัสสนาสติปัฏฐาน โดยวิธี ๕ อย่างแล้ว จะไปรวมที่เดียวกัน คือ พระนิพพาน นั่นเอง ด้วย อริยมรรค ที่เกิดขึ้นด้วยอานุภาพของ ธัมมา- นุปัสสนาสติปัฏฐาน เหมือนกับผู้มาจากทิศเหนือ ถือเอาสิ่งของที่มีขึ้นจาก ทิศเหนือ ก็เข้าถึงพระนครเหมือนกันทางประตูทิศเหนือได้ฉะนั้น. สติปัฏฐาน พึงทราบว่า ตรัสไว้อย่างเดียวเท่านั้น โดยการระลึก และโดยการรวมลงสู่จุดเดียวกัน พึงทราบว่า ตรัสไว้ ๔ อย่างนั้นแหละ โดยอารมณ์ ด้วยประการฉะนี้. บทว่า กตเม จตฺตาโร (๔ อย่าง คืออะไร) เป็น กเถตุกมฺม- ยตาปุจฺฉา ( คำถามเพื่อจะตอบเอง). บทว่า อิธ ได้แก่ อิมสฺมึ โยก สาสเน แปลว่า ในศาสนานี้. คำว่า ภิกฺขเว นี้เป็นคำเรียกบุคคลผู้จะรับ ธรรมะ. คำว่า ภิกฺขุ เป็น คำแสดงถึงบุคคล ผู้จะยังข้อปฏิบัติให้ถึงพร้อม อีกอย่างหนึ่ง เทวดา และมนุษย์แม้เหล่าอื่น ก็ยังข้อปฏิบัติให้ถึงพร้อมได้เหมือนกัน. แต่พระองค์ตรัสเรียกว่า ภิกษุ เพราะเป็นผู้ประเสริฐ และเพราะทรง แสดงถึง ภิกขุภาวะ ด้วยข้อปฏิบัติ. เพราะว่า เมื่อภิกษุทั้งหลาย ปฏิบัติตามอนุศาสนี ของ พระผู้มี พระภาคเจ้า แล้ว ภิกษุทั้งหลายก็จะเป็นผู้ประเสริฐที่สุด เพราะเป็น (เสมือน) ภาชนะ (รองรับ) อนุศาสนีทุกประการ. เพราะฉะนั้น พระองค์จึงตรัสว่า ภิกษุ เพราะเป็นผู้ประเสริฐที่สุด.
หมายเหตุ: เนื้อหาจัดระเบียบตามโครงสร้างแบบดั้งเดิม รักษาการอ้างอิงและลำดับตามต้นฉบับ