เล่มที่ 85
ที่เป็น สหชาตาธิปติ ได้แก่ กุศลที่เป็นอธิบดี เป็นปัจจัยแก่สั...
หมวดหมู่: พระอภิธรรมปิฎก ประเภทเนื้อหา: อภิธรรม ลำดับที่: 351
เนื้อหา
ที่เป็น สหชาตาธิปติ ได้แก่ กุศลที่เป็นอธิบดี เป็นปัจจัยแก่สัมปยุตตขันธ์ทั้งหลาย ด้วยอำนาจ ของอธิปติปัจจัย. [๔๙๗] ๒. กุศลธรรม เป็นปัจจัยแก่อกุศลธรรม ด้วยอำนาจของ อธิปติปัจจัย มีอย่างเดียว คือ ที่เป็น อารัมมณาธิปติ ได้แก่ ๑. บุคคลให้ทาน สมาทานศีล กระทำอุโบสถกรรมแล้ว ย่อมยินดี เพลิดเพลินเพราะกระทำกุศลนั้นให้เป็นอารมณ์อย่างหนักแน่น ครั้นกระทำ กุศลนั้นให้เป็นอารมณ์อย่างหนักแน่นแล้ว ราคะ ทิฏฐิ ย่อมเกิดขึ้น. ๒. บุคคลย่อมยินดีเพลิดเพลินซึ่งกุศลทั้งหลายที่สั่งสมไว้แล้วในกาล ก่อน เพราะกระทำกุศลกรรมนั้นให้เป็นอารมณ์อย่างหนักแน่น ครั้นกระทำ กุศลนั้น ให้เป็นอารมณ์อย่างหนักแน่นแล้ว ราคะ ทิฏฐิ ย่อมเกิดขึ้น. ๓. บุคคลออกจากฌานแล้ว ย่อมยินดีเพลิดเพลิน เพราะกระทำ ฌานให้เป็นอารมณ์อย่างหนักแน่น ครั้นกระทำฌานนั้นให้เป็นอารมณ์ อย่างหนักแน่นแล้ว ราคะ ทิฏฐิ ย่อมเกิดขึ้น. [๔๙๘] ๓. กุศลธรรม เป็นปัจจัยแก่อัพยากตธรรม ด้วยอำนาจ ของอธิปติปัจจัย มี ๒ อย่าง คือ ที่เป็น อารัมมณาธิปติ และ สหชาติธิปติ ที่เป็น อารัมมณาธิปติ ได้แก่ ๑. พระอรหันต์ออกจากมรรค แล้วกระทำมรรคให้เป็นอารมณ์ อย่างหนักแน่น แล้วพิจารณา. ที่เป็น สหชาตาธิปติ ได้แก่ กุศลที่เป็นอธิบดี เป็นปัจจัยแก่จิตตสมุฏฐานรูป ด้วยอำนาจของ อธิปติปัจจัย.
เนื้อหาถูกจัดระเบียบและประมวลผลเพื่อให้อ่านง่าย รักษาความหมายเดิมไว้ครบถ้วน