เล่มที่ 85
ขอนอบน้อมแด่พระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้าพระองค์นั้น ...
หมวดหมู่: พระอภิธรรมปิฎก ประเภทเนื้อหา: อภิธรรม ลำดับที่: 1
เนื้อหา
ขอนอบน้อมแด่พระผู้มีพระภาคอรหันตสัมมาสัมพุทธเจ้าพระองค์นั้น ๑. เหตุปัจจัย ๒. อารัมมณปัจจัย ๓. อธิปติปัจจัย ๔. อนันตรปัจจัย ๕. สมนันตรปัจจัย ๖. สหชาตปัจจัย ๗. อัญญมัญญปัจจัย ๘. นิสสยปัจจัย ๙. อุปนิสสยปัจจัย ๑. บาลีเล่มที่ ๔๐. ๒. เรียกว่าปัจจยอุทเทสก็ได้. ๑๐. ปุเรชาตปัจจัย ๑๑. ปัจฉาชาตปัจจัย ๑๒. อาเสวนปัจจัย ๑๓. กัมมปัจจัย ๑๔. วิปากปัจจัย ๑๕. อาหารปัจจัย ๑๖. อินทริยปัจจัย ๑๗. ฌานปัจจัย ๑๘. มัคคปัจจัย ๑๙. สัมปยุตตปัจจัย ๒๐. วิปปยุตตปัจจัย ๒๑. อัตถิปัจจัย ๒๒. นัตถิปัจจัย ๒๓. วิคตปัจจัย ๒๔. อวิคตปัจจัย. พระสัมมาสัมพุทธเจ้า ผู้ทรงเป็นเทพยิ่งกว่าเทพ แห่งเทพทั้งหลาย เป็นผู้อันเทพยดาและทานพ (อสูร) ถวายการบูชาแล้ว ทรงมีพระสังวรอันหมดจด ทรงมีพระวิริยภาพใหญ่ เป็นพระสัมมาสัมพุทธเจ้า ผู้ทรงแสดงหาพระสัมมาสัมโพธิญาณ เป็นองค์ ที่ ๗ ๒ ทรงระงับดับนามและรูปได้สนิท ครั้นทรง แสดงยมกปกรณ์จบลงแล้ว จงทรงแสดงปกรณ์ที่ ๗ อันเป็นลำดับของยมกปกรณ์นั้น ทั้งโดยอรรถและ โดยธรรม โดยชื่อว่า " ปัฏฐาน " อันเป็นพระเทศนา ที่ประดับด้วยนัยอันลึกซึ้งยิ่ง. บัดนี้ถึงลำดับการพรรณนาปัฏฐานปกรณ์นั้นแล้ว ฉะนั้นข้าพเจ้า (พระพุทธโฆษาจารย์) จักพรรณนา ๑. อรรถกถา เรียกมหาปัฏฐานปกรณ์. ๒. พระพุทธเจ้าพระองค์นี้นับเป็นพระพุทธเจ้าพระองค์ ที่ ๗ นับแต่พระวิปัสสีพุทธเจ้าเป็นต้นมา (พระวิปัสสี พระสิขี พระเวสสภู พระกกุสันโธ พระโกนาคมโน พระกัสโป พระโคตโม) อรรถกถาใช่คำว่า "อิสิสตฺตโม" พระฤาษีองค์ที่ ๗.
เนื้อหาถูกจัดระเบียบและประมวลผลเพื่อให้อ่านง่าย รักษาความหมายเดิมไว้ครบถ้วน