เล่มที่ 82
คำว่า ทุกขสจฺจํ ปริชานาติ ในส
หมวดหมู่: พระอภิธรรมปิฎก ประเภทเนื้อหา: อภิธรรม ลำดับที่: 610
เนื้อหา
ก็ในปริญญวาระ บุคคลย่อมได้ปริญญา ๓ คือ ญาตปริญญา ตีรณปริญญา ปหานปริญญา. ก็เพราะชื่อว่า ปริญญา ย่อมไม่มีใน โลกุตรธรรมทั้งหลาย ฉะนั้น สัจจะ ๒ ท่านจึงถือเอาแล้วในสัจจ- ยมกนี้. คำว่า ทุกขสจฺจํ ปริชานาติ ในสัจจยมกนั้น ท่านกล่าวไว้ แล้วด้วยอำนาจญาตปริญญา และตีรณปริญญา. คำว่า สมุทยสจฺจํ ปชหติ ท่านกล่าวไว้แล้วด้วยอำนาจญาตปริญญา และปหานปริญญา, พึงทราบเนื้อความในบททั้งปวงด้วยอำนาจแห่งปริญญาทั้งหลายเหล่านี้ ด้วยประการฉะนี้แล. [๑๐๒๓] สังขาร ๓ คือ กายสังขาร วจีสังขาร จิตตสังขาร. ลมอัสสาสะและปัสสาสะ ชื่อว่า กายสังขาร วิตกและวิจาร ชื่อว่า วจีสังขาร สัญญาและเวทนา ชื่อว่า จิตตสังขาร ธรรมที่สัมปยุตด้วยจิต แม้ทั้งหมด ( เว้นวิตกและวิจาร ) ชื่อว่า จิตตสังขาร. ธรรมที่ชื่อว่ากาย ชื่อว่ากายสังขาร ใช่ไหม ? ธรรมที่ชื่อว่ากายสังขาร ชื่อว่ากาย ใช่ไหม ? ธรรมที่ชื่อว่าวจี ชื่อว่าวจีสังขาร ใช่ไหม ? ธรรมที่ชื่อว่าวจีสังขาร ชื่อว่าวจี ใช่ไหม ? ธรรมที่ชื่อว่าจิต ชื่อว่าจิตตสังขาร ใช่ไหม ? ธรรมที่ชื่อว่าจิตตสังขาร ชื่อว่าจิต ใช่ไหม ? ธรรมที่ไม่ชื่อว่ากาย ไม่ชื่อว่ากายสังขาร ใช่ไหม ? ธรรมที่ไม่ชื่อว่ากายสังขาร ไม่ชื่อว่ากาย ใช่ไหม ?
เนื้อหาถูกจัดระเบียบและประมวลผลเพื่อให้อ่านง่าย รักษาความหมายเดิมไว้ครบถ้วน