เล่มที่ 46
วิตก ๓ อย่าง คือ ๑
หมวดหมู่: พระสุตตันตปิฎก ประเภทเนื้อหา: คำสอน ลำดับที่: 35
เนื้อหา
วิตก ๓ อย่าง คือ ๑. กามวิตก (ความดำริในทางกาม) ๒. พยาบาทวิตก (ความดำริในการปองร้าย) ๓. วิหิงสาวิตก (ความดำริในการเบียดเบียน) วิตก ๓ อย่าง คือ ๑. ญาติวิตก (การคิดกังวลถึงญาติ) ๒. ชนปทวิตก (การคิดกังวลถึงชนบท) ๓. อมรวิตก (การคิดกังวลถึงความไม่ตาย) วิตก ๓ อย่าง คือ ๑. ปรานุททยตาปฏิสังยุตตวิตก (ความคิดกังวลที่ประกอบ ด้วยความเป็นผู้เอ็นดูผู้อื่น) ๒. ลาภสักการสิโลกวิตก (ความคิดกังวลถึงลาภสักการะและ ชื่อเสียง) ๓. อนวัญญัตติปฏิสังยุตตวิตก (ความคิดกังวลที่ประกอบด้วย การไม่ดูหมิ่น). โดยนัยที่พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสไว้แล้วในสมันตภัตรกสูตร ด้วยการ พิจารณาธรรมที่ปฏิปักษ์กัน และด้วยมรรคเบื้องต่ำทั้ง ๓ อันสามารถที่จะละ วัตถุนั้น ๆ เสียได้. ผู้ศึกษาพึงเห็นเนื้อความอย่างนี้ว่า ก็วิตกที่เหลืออันภิกษุกำจัดได้แล้ว อย่างนี้ ทำให้สงบราบคาบในภายใน ย่อมไม่เกิดขึ้นอีกในจิตที่เป็นไปใน ขันธสันดานของตน อันเกิดในภายในตน ฉันใด กิเลสที่เหลือที่พระอรหันต์ ตัดได้แล้วก็ฉันนั้น เพราะสิ่งที่ตัดได้แล้วท่านเรียกว่า " กัปปิตะ" ดังที่ท่าน กล่าวไว้ว่า กปฺปิตเกสมสฺสุ (ผู้มีผมและหนวดอันปลงแล้ว). * บัดนี้ พึงทราบวินิจฉัยในคาถานี้ว่า โย นาจฺจสารี เป็นต้น ดังต่อไปนี้ :-
เนื้อหาถูกจัดระเบียบและประมวลผลเพื่อให้อ่านง่าย รักษาความหมายเดิมไว้ครบถ้วน