เล่มที่ 29
พึงทราบวินิจฉัยในทุติยวาตสูตรที่ ๓ ดังต่อไปนี้
หมวดหมู่: พระสุตตันตปิฎก ประเภทเนื้อหา: พระสูตร ลำดับที่: 24
เนื้อหา
พึงทราบวินิจฉัยในทุติยวาตสูตรที่ ๓ ดังต่อไปนี้. เว้นคาถาทั้งหลายเสีย พระผู้มีพระภาคเจ้าตรัสตามอัธยาศัยของ บุคคลผู้รู้อยู่. ว่าด้วยเวทนา ๓ เปรียบด้วยเรือนพักคนเดินทาง [๓๙๘ ] ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เปรียบเหมือนเรือนพักคนเดินทาง ชนทั้งหลายมาจากทิศตะวันออกบ้าง มาจากทิศตะวันตกบ้าง มาจากทิศ เหนือบ้าง มาจากทิศใต้บ้าง เป็นกษัตริย์บ้าง เป็นพราหมณ์บ้าง เป็น พ่อค้าบ้าง เป็นคนงานบ้าง มาพักในเรือนนั้น ฉันใด ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เวทนาต่างชนิดย่อมเกิดขึ้นในกายนี้ ฉันนั้นเหมือนกัน คือ สุขเวทนา บ้าง ทุกขเวทนาบ้าง อทุกขมสุขเวทนาบ้าง สุขเวทนามีอามิสบ้าง ทุกขเวทนามีอามิสบ้าง อทุกขมสุขเวทนามีอามิสบ้าง สุขเวทนาไม่มีอามิส บ้าง ทุกขเวทนาไม่มีอามิสบ้าง อทุกขมสุขเวทนาไม่มีอามิสบ้าง. พึงทราบวินิจฉัยในนิวาสสูตรที่ ๔ ดังต่อไปนี้. บทว่า ปุรตฺถิมา คือ ในทิศตะวันออก. ในบททั้งปวงก็อย่างนี้. ในบทเป็นอาทิว่า สามิสาปิ สุขา เวทนา สุขเวทนา อันประกอบด้วย อามิสคือกาม ชื่อว่า สุขมีอามิส เวทนาอันเกิดขึ้นด้วยสามารถแห่งฌาน ทั้งหลายมีปฐมฌานเป็นต้น ด้วยสามารถแห่งวิปัสสนา และด้วยสามารถ แห่งอนุสสติ ชื่อว่า สุขไม่มีอามิส . ทุกขเวทนามีอามิสด้วยอามิสคือกาม ชื่อว่า ทุกข์มีอามิส โทมนัสเวทนา อันเกิดขึ้นแก่ภิกษุผู้ยังความปรารถนา ให้เข้าไปตั้งไว้ ในวิโมกข์อันยอดเยี่ยม ( อนุตตรวิโมกข์) เพราะความ ปรารถนาเป็นปัจจัย ชื่อว่า ทุกข์ไม่มีอามิส . เวทนามีอามิสด้วยสามารถ อามิสคือกามชื่อว่าอทุกขมสุขอันมีอามิส. อทุกขมสุขเวทนาอันเกิดขึ้น ด้วยสามารถจตุตถฌาน ชื่อว่า อทุกขมสุข อันไม่มีอามิส .
เนื้อหาถูกจัดระเบียบและประมวลผลเพื่อให้อ่านง่าย รักษาความหมายเดิมไว้ครบถ้วน