เล่มที่ 5
อรรถกถาจิตตาคารวรรค สิกขาบทที่ ๑ วินิจฉัยในสิกขาบทที่ ๑ แห่ง...
หมวดหมู่: พระวินัยปิฎก ประเภทเนื้อหา: กฎระเบียบ ลำดับที่: 260
เนื้อหา
อรรถกถาจิตตาคารวรรค สิกขาบทที่ ๑ วินิจฉัยในสิกขาบทที่ ๑ แห่งจิตตาคารวรรค พึงทราบดังต่อไปนี้:- บทว่า ราชาคารํ ได้แก่ โรงละครหลวง. บทว่า จตฺตาคารํ ได้แก่ ศาลาแสดงจิตรกรรมน่าเพลิดเพลิน. บทว่า อารามํ ได้แก่ สวนที่เป็นสถานที่หย่อนใจ. บทว่า อุยฺยานํ ได้แก่ อุทยานเป็นที่หย่อนอารมณ์. บทว่า โปกฺขรณึ ได้แก่ สระโบกขรณีเป็นที่สำหรับเล่นกีฬา เพราะ เหตุนั้นแล ในบทภาชนะ พระผู้มีพระภาคเจ้า จึงได้ตรัสคำว่า ยตฺถ กตฺถจิ รญฺโ กีฬิตุํ เป็นต้น. ในคำว่า ทสฺสนาย คจฺฉติ อาปตฺติ ทุกฺกฏสฺส นี้ พึงทราบ วินิจฉัยดังนี้:- เป็นทุกกฏ โดยนับย่างเท้า. ก็ในคำว่า ยตฺถ ิตา ปสฺสติ นี้ มีวินิจฉัยว่า ถ้าภิกษุณียืนใน ที่เดียวนั่นแหละ ไม่ยกเท้าไปมาดูอยู่ถึง ๕ ครั้ง ก็เป็นปาจิตตีย์ตัวเดียวเท่านั้น. แต่เมื่อภิกษุณีมองดูทิศภาคนั้น ๆแล้วดูอยู่ เป็นอาบัติ แยกออกไปหลายตัว. แต่เป็นทุกกฏแก่ภิกษุในที่ทั้งปวง. สองบทว่า อาราเม ิตา มีความว่า ชนทั้งหลายสร้างพระราชวัง- หลวงเป็นต้นใกล้อารามที่อยู่ ไม่เป็นอาบัติแก่ภิกษุณีมองเห็นพระราชวังหลวง เป็นต้นนั้น. สองบทว่า คจฺฉนฺตี วา อาคจฺฉนฺตี วา มีความว่า มองเห็น พระราชวังหลวงเป็นต้นนั้น ซึ่งมีอยู่ใกล้ทางของภิกษุณีผู้เดินไปเพื่อประโยชน์ แก่บิณฑบาตเป็นต้น ไม่เป็นอาบัติ.
เนื้อหาถูกจัดระเบียบและประมวลผลเพื่อให้อ่านง่าย รักษาความหมายเดิมไว้ครบถ้วน