เล่มที่ 4
ชาติแห่งคนเทดอกไม้ ชื่อว่า ปุกฺกุสชาติ
หมวดหมู่: พระวินัยปิฎก ประเภทเนื้อหา: บทความ ลำดับที่: 122
เนื้อหา
ชาติแห่งคนเทดอกไม้ ชื่อว่า ปุกฺกุสชาติ. คำว่า อวกณฺณกา เป็นชื่อของพวกทาส; เพราะฉะนั้น จึงเป็น คำเลว. บทว่า โอาตํ แปลว่า ที่เขาเย้ยหยัน. ภิกษุบางพวกสวดว่า อุญฺาตํ ดังนี้ก็มี. บทว่า อวุญฺาตํ แปลว่า ที่เขาเหยียดหยาม. บทว่า หีฬิตํ แปลว่า ที่เขาเกลียดชัง. บทว่า ปริภูตํ แปลว่า ที่เขาดูหมิ่นว่า จะมีประโยชน์อะไรด้วยคนนี้. บทว่า อจิตีกตํ แปลว่า ที่เขาไม่กระทำความเคารพยกย่อง. การงานช่างไม้ ชื่อว่า โกฏฐกกรรม. นิ้วหัวแม่มือ ชื่อว่า มุทธา (วิชาการช่างนับ). การนับที่เหลือมีการนับไม่ขาดสายเป็นต้น ชื่อว่า คณนา (วิชาการช่างคำนวณ). อักษรเลข ชื่อว่า เลขา (วิชาการช่างเขียน). โรค เบาหวาน ท่านเรียกว่า โรคอุกฤษฏ์ เพราะไม่มีเวทนา. บทว่า ปาฎิกงฺขา แปลว่า พึงปรารถนา. สองบทว่า ยกาเรน วา ภกาเรน วา มีความว่า คำด่าที่ประกอบ ย อักษร และ ภ อักษร (ชื่อว่า เป็นคำด่าที่เลว). ในคำว่า กาฏโกฏจิกาย วา (นี้) นิมิตแห่งบุรุษชื่อว่า กาฏะ นิมิต แห่งสตรีชื่อว่า โกฏจิกา. คำด่าที่ประกอบด้วยบททั้งสองนั่นอันใด คำด่านั่น ชื่อว่า เลวแล. บัดนี้ พระผู้มีพระภาคเจ้าเมื่อจะทรงยกอาบัติขึ้นปรับ ด้วยอำนาจ แห่งชนิดของอักโกสวัตถุมีชาติเป็นต้นเหล่านั้น จึงตรัสคำมีอาทิว่า อุปสมฺ- ปนฺโน อุปสมฺปนฺนํ ดังนี้.
เนื้อหาถูกจัดระเบียบและประมวลผลเพื่อให้อ่านง่าย รักษาความหมายเดิมไว้ครบถ้วน