วัดพัฒนาราม
วัดพัฒนาราม ตั้งอยู่เลขที่ 87/1 ถนนหน้าเมือง ตำบลตลาด อำเภอเมืองสุราษฎร์ธานี จังหวัดสุราษฎร์ธานี สังกัดคณะสงฆ์มหานิกาย ที่ดินตั้งวัดมีเนื้อที่ 27 ไร่ 3 งาน 93 ตารางวา โฉนดที่ดิน เลขที่ 96 อาณาเขต ทิศเหนือจดถนนพัฒนาราม ทิศใต้จดถนนหน้าเมือง ทิศตะวันออกจดถนนสาธารณะ ทิศตะวันตกจดดูเมืองเดิม มีที่ธรณีสงฆ์ จำนวน 3 แปลง เนื้อที่ 36 ไร่ 2 งาน 10 ตารางวา อาคาร เสนาสนะ ประกอบด้วย อุโบสถ กว้าง 13 เมตร ยาว 17 เมตร ศาลาการเปรียญ กว้าง 16 เมตร ยาว 32 เมตร เป็นอาคารทรงไทยชั้นเดียว หอสวดมนต์ กว้าง 32.5 เมตร ยาว 34 เมตร กุฏิสงฆ์ จำนวน 22 หลัง เป็นอาคารไม้ 3 หลัง ครึ่งตึกครึ่งไม้ 1 หลัง และตึก 18 หลัง ศาลาบำเพ็ญกุศล จำนวน 3 หลัง สร้างด้วยคอนกรีตเสริมเหล็ก นอกจากนี้มี ฌาปนสถาน หอระฆัง โรงครัว ห้องสมุดพัฒนานุสรณ์ มณฑป หลวงพ่อพัฒน์ นารโท ปูชนียะวัตถุ มีพระประธานประจำอุโบสถ ปางมารวิชัย ขนาดหน้าตักกว้าง 60 นิ้ว สูง 68 นิ้ว พระประธานประจำศาลาการเปรียญ ปางสมาธิ
วัดพัฒนาราม ตั้งเมื่อ พ.ศ. 2439 บริเวณวัดเดิมเป็นป่าทึบเป็นที่อยู่อาศัยของสัตว์ป่านานาชนิด อาทิ เสือ หมี และงูพิษ จนไม่มีใครกล้าเข้าไปอยู่อาศัย แต่หลวงพ่อพัฒน์ก็สามารถสร้างวัดขึ้นในเนื้อที่ 29 ไร่ 3 งาน 10 ตารางวา และได้ผูกพัทธสีมาในปี พ.ศ. 2444 ชาวบ้านเรียกชื่อวัดนี้ 2 ชื่อ คือ "วัดพัฒนาราม" เพราะเหตุที่หลวงพ่อพัฒน์เป็นผู้ริเริ่มก่อสร้าง และเรียกว่า "วัดใหม่" เนื่องจากสร้างขึ้นหลังวัดอื่น ๆ ในย่านตลาดเมืองสุราษฎร์ธานี
วัดพัฒนารามมีประวัติปรากฏตามหลักฐานศิลาจารึกที่หลวงพ่อพัฒนาได้จัดทำไว้ โดยย่อดังนี้ "พระพุทธศักราชล่วงแล้ว 2440 พรรษา ปีวอก อัฏฐศก เดือน 6 ท่านเจ้าอธิการพัฒน์ นารทะ ได้ชักชวนผู้มีจิตศรัทธา สร้างอารามนี้ เมื่อปีจอ สัมฤทธิศก เดือน 6 ได้ยกอุโบสถสำเร็จครั้นถึงปีฉลู ตรีศก เดือน 6 แรม 14 ค่ำ พระพุทธศาสนาล่วงแล้ว 2444 ได้ผูกพัทธสีมาสำเร็จบริบูรณ์" ได้รับพระราชทานวิสุงคามสีมาเมื่อ พ.ศ. 2444 เขตวิสุงคามสีมา กว้าง 18 เมตร ยาว 26 เมตร การบริหารและการปกครอง มีเจ้าอาวาส เท่าที่ทราบนาม คือ รูปที่ 1 พระพัฒน์ นารุโท พ.ศ. 2439 - 2485 รูปที่ 2 พระอธิการเจียว สิริสุวณฺโณ พ.ศ. 2485 - 2490 รูปที่ 3 พระภิญโญ (รักษาการ) พ.ศ. 2490 - 2492 รูปที่ 4 พระศรีปริยัติโยดม (จันทร์ เขมาจารี) พ.ศ. 2492 - 2541 รูปที่ 5 พระมหาวิชัย อีทิสธมฺโม พ.ศ. 2541 - 2542 รูปที่ 6 พระมหากลีบ วรปญฺโญ พ.ศ. 2542 - ปัจจุบัน การศึกษา มีโรงเรียนพระปริยัติธรรมแผนกธรรม เปิดสอนเมื่อ พ.ศ. 2492 โรงเรียนพระปริยัติธรรมแผนกบาลี เปิดสอนเมื่อ พ.ศ. 2492