วัดโพธิ์ปฐมาวาส

วัดโพธิ์ปฐมาวาส ตั้งอยู่เลขที่ 236 หมู่ที่ 12 ตำบลบ่อยาง อำเภอเมืองสงขลา จังหวัดสงขลา ที่ดินตั้งวัดมีเนื้อที่ 7 ไร่ 3 งาน 98.9 ตารางวา โฉนดที่ดิน เลขที่ 1463 อาคารเสนาสนะ ประกอบด้วย อุโบสถ กว้าง 13.19 เมตร ยาว 20.49 เมตร เป็นอาคารคอนกรีตเสริมเหล็ก ศาลาการเปรียญ กว้าง 10.09 เมตร ยาว 20.16 เมตร สร้างเมื่อ พ.ศ. 2529 เป็นอาคารคอนกรีตเสริมเหล็ก 2 ชั้น กุฏิสงฆ์ จำนวน 16 หลัง เป็นอาคารไม้ 1 หลัง อาคารคอนกรีตเสริมเหล็ก 15 หลัง วิหาร กว้าง 13 เมตร ยาว 19.1 เมตร

สร้างเมื่อ พ.ศ. 2355 เป็นอาคารคอนกรีตเสริมเหล็กทรงไทย ศาลาอเนกประสงค์ กว้าง 10.09 เมตร ยาว 20.16 เมตร สร้างเมื่อ พ.ศ. 2529 เป็นอาคารคอนกรีตเสริมเหล็ก 2 ชั้น

นอกจากนี้มีอาคารเสนาสนะต่าง ๆ ดังนี้ คือ หอระฆัง และห้องสมุด ปูชนียะวัตถุ มีพระพุทธรูป ปางตรัสรู้ ขนาดหน้าตักกว้าง 2.40 เมตร สูง 4.30 เมตร สร้างเมื่อสมัยรัตนโกสินทร์ตอนต้น พระพุทธรูปสำริด ลงรักปิดทอง ปางห้ามสมุทร ขนาดสูง 1.65 เมตร เป็นศิลปะสมัยกรุงรัตนโกสินทร์ตอนต้น พระพุทธรูปสำริด ลงรักปิดทอง ปางห้ามญาติ ขนาดสูง 1.40 เมตร เป็นศิลปะสมัยกรุงรัตนโกสินทร์ตอนต้น พระพุทธรูปศิลาอ่อน ปางมารวิชัย ศิลปะพม่า จำนวน 3 องค์ ขนาดหน้าตักกว้าง 0.50 เมตร สูง 0.82 เมตร จำนวน 1 องค์ ขนาดหน้าตักกว้าง 0.46 เมตร สูง 0.69 เมตร จำนวน 2 องค์ พระบรมธาตุบรรจุในผอบทองคำ ประดิษฐาน ภายในบุษบกสัมฤทธิ์ บรรจุอยู่ภายในพระเจดีย์องค์ประธาน นอกจากนี้ยังมี เจดีย์ 2 องค์ ประดิษฐานอยู่หน้า อุโบสถ

วัดโพธิ์ปฐมาวาส เป็นพระอารามหลวงชั้นตรี ชนิดสามัญ ตั้งเมื่อ พ.ศ. 2200 เป็นวัดเก่าแก่สร้างขึ้นใน สมัยกรุงศรีอยุธยา

ต่อมาในสมัยรัตนโกสินทร์ตอนต้น ในรัชกาลพระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัย พระยาศรีสมบัติจางวาง (บุญชั้น ณ สงขลา) ผู้ตรวจราชการเมืองสงขลา ได้สร้างอุโบสถและโรงธรรม ต่อมาใน สมัยพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว เจ้าพระยาวิเชียรคีรี (บุญสังข์ ณ สงขลา) ผู้สำเร็จราชการเมือง สงขลา ซึ่งเป็นบุตรของพระยาศรีสมบัติจางวาง ได้ทำการบูรณปฏิสังขรณ์และสร้างศาสนาสถานเพิ่มเติม ท่านได้สร้างหอระฆังในวัดโพธิ์ปฐมาวาส ลักษณะสถาปัตยกรรมจีนผสมยุโรป ในปี พ.ศ. 2377 วัดนี้มีความสำคัญทางประวัติศาสตร์และสภาพสังคมชาวจีน ในยุคแรกที่มาอาศัยในเมืองสงขลา จากหลักฐานทางวัตถุ คือ ประตูเมืองในวัดแบบจีนและพระพุทธรูปหินอ่อนแบบจีน วัดโพธิ์ปฐมาวาส มีโบราณสถานและวัตถุโบราณมากมาย ได้ขึ้นทะเบียนเป็นโบราณสถานและโบราณวัตถุกับกรมศิลปากร ซึ่งได้อนุรักษ์ไว้ให้อนุชนรุ่นหลังได้ชมและศึกษาทางประวัติศาสตร์ ได้รับพระราชทานวิสุงคามสีมาเมื่อ พ.ศ. 2210 การบริหารและการปกครอง มีเจ้าอาวาส เท่าที่ทราบนาม คือ รูปที่ 1 พระครูปราโมทย์โพธิคุณ เป็นเจ้าอาวาสรูปปัจจุบัน การศึกษา มีโรงเรียนพระปริยัติธรรมแผนกธรรม เปิดสอนเมื่อ พ.ศ. 2464 โรงเรียนพระปริยัติธรรมแผนกบาลี เปิดสอนเมื่อ พ.ศ. 2464