วัดสุรชายาราม
วัดสุรชายาราม เป็นพระอารามหลวงชั้นตรี ชนิดสามัญ ตั้งอยู่เลขที่ 10 บ้านหลุมดิน ถนนหลุมดิน - หนองกลาง หมู่ที่ 7 ตำบลหลุมดิน อำเภอเมืองราชบุรี จังหวัดราชบุรี สังกัดคณะสงฆ์ธรรมยุต ที่ดินตั้งวัด มีเนื้อที่ 20 ไร่ 3 งาน 52 ตารางวา อาณาเขต ทิศเหนือจดคลองหลุมดิน ทิศใต้จดที่ดินเอกชน ทิศตะวันออกจดแม่น้ำแม่กลอง ทิศตะวันตกจดที่ดินเอกชน - ถนนสาธารณะ มีที่ธรณีสงฆ์จำนวน 7 แปลง เนื้อที่ 160 ไร่ 2 งาน 40 ตารางวา โฉนดที่ดินเลขที่ 12328, 12188, 1887, 1310 และ 14035 อาคารเสนาสนะประกอบด้วย อุโบสถ กว้าง 7.50 เมตร ยาว 15.50 เมตร สร้างเมื่อ พ.ศ. 2508 เป็นอาคารคอนกรีตเสริมเหล็ก
หอสวดมนต์ กว้าง 13 เมตร ยาว 19 เมตร สร้างเมื่อ พ.ศ. 2479 เป็นอาคารไม้ กุฏิสงฆ์จำนวน 8 หลัง เป็นอาคารครึ่งตึกครึ่งไม้ 6 หลัง และตึก 2 หลัง ปูชนียวัตถุ มีพระประธานประจำอุโบสถ ปางห้ามสมุทร 1 องค์ พร้อมพระอัครสาวก และปางห้ามพระแก่นจันทร์
วัดสุรชายาราม ตั้งเมื่อ พ.ศ. 2427 วัดนี้เดิมชื่อว่า "วัดหลุมดิน" เป็นวัดโบราณเก่าแก่สร้างมาแต่สมัยอยุธยาหรือก่อนหน้านั้น ตั้งอยู่ฝั่งขวาของแม่น้ำแม่กลอง ท่านผู้หญิงอิ่ม ภรรยาพระยาสุรวงษ์ไวยวัฒนพิพัฒน์ศักดิ์ ในสมัยรัชกาลที่ 5 ได้พบวัดหลุมดินอยู่ในสภาพวัดร้าง สิ่งก่อสร้างถาวรวัตถุและปูชนียวัตถุชำรุดทรุดโทรมจนไม่สามารถจะสร้างให้กลับสภาพเดิมได้ ท่านผู้หญิงอิ่มจึงสร้างพระอุโบสถขึ้นใหม่ห่างจากพระอุโบสถหลังเดิม 10 วา และพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ พระราชทานวิสุงคามสีมาให้เมื่อวันพุธ ขึ้น 1 ค่ำ เดือน 9 ปีวอก ตรงกับวันที่ 23 กรกฎาคม พ.ศ. 2427 นอกจากนี้ยังได้สร้างพระพุทธรูปปางสมาธิเพชรเป็นพระประธานในพระอุโบสถ พระพุทธรูปยืนหน้าพระอุโบสถอีก 2 องค์ กุฏิ 3 หลัง ศาลาการเปรียญ 1 หลัง ศาลาท่าน้ำ 2 หลัง พระเจดีย์ 2 องค์ หอระฆัง 1 หลัง และได้รับพระราชทานนามวัดใหม่ว่า "วัดสุรชายาราม" ทรงโปรดเกล้าให้ยกฐานะเป็นพระอารามหลวงชั้นตรีชนิดสามัญ ตั้งแต่วันพฤหัสบดีที่ 4 ธันวาคม พ.ศ. 2427 เป็นต้นมา การบริหารและการปกครอง มีเจ้าอาวาส เท่าที่ทราบนาม คือ รูปที่ 1 พระอธิการนก พ.ศ. 2427 - 2433 รูปที่ 2 พระอธิการแดง พ.ศ. 2433-2448 รูปที่ 3 พระครูธรรมาภินันท์ (ปล้อง) พ.ศ. 2448-2484 รูปที่ 4 พระสมุห์พรม สุมโน พ.ศ. 2484-2487 รูปที่ 5 พระครูธรรมาภินันท์ (เอื้อ) พ.ศ. 2487 - 2494 รูปที่ 6 พระครูสุรนาถชมานันท์ (ขาว) พ.ศ. 2494 - 2512 รูปที่ 7 พระสุรนาถชยานันท์ (จรัส) พ.ศ. 2513- 2522 รูปที่ 8 พระมงคลญาณมุนี พ.ศ. 2523 - ปัจจุบัน