วัดคชสารมุนี
วัดคชสารมุนี ตั้งอยู่เลขที่ ๑๒๗ บ้านหนองเข้ ถนนสุวรรณศร หมู่ที่ ๗ ตำบลโคกไม้ลาย อำเภอเมืองปราจีนบุรี จังหวัดปราจีนบุรี สังกัดคณะสงฆ์มหานิกาย ที่ดินตั้งวัดมีเนื้อที่ ๒๔ ไร่ ๑ งาน ๒๑ ตารางวา โฉนดที่ดิน เลขที่ ๒๑๒๖๐ อาณาเขต ทิศเหนือ ๓๗๔
จดที่ดินเอกชน ทิศใต้ จดหมู่บ้านหนองเข้ ทิศตะวันออกและทิศตะวันตก จดที่ดินเอกชน มีที่ธรณีสงฆ์ จำนวน ๔ แปลง เนื้อที่ ๒๕ ไร่ ๑ งาน ๖๐ ตารางวา โฉนดที่ดินเลขที่ ๒๑๑๗๙, ๑๑๙๑, ๒๑๑๘๘, ๘๗๒ อาคารเสนาสนะประกอบด้วย อุโบสถ กว้าง ๑๑ เมตร ยาว ๒๕ เมตร สร้างเมื่อ พ.ศ. ๒๕๑๒ เป็นอาคารคอนกรีตเสริมเหล็ก ศาลาการเปรียญ กว้าง ๑๐.๕๐ เมตร ยาว ๑๗ เมตร สร้างเมื่อ พ.ศ. ๒๔๘๒ เป็นอาคารไม้ หอสวดมนต์ กว้าง ๑๕ เมตร ยาว ๑๘ เมตร สร้างเมื่อ พ.ศ. ๒๕๓๓ เป็นอาคารคอนกรีตเสริมเหล็กสามชั้น กุฏิสงฆ์ จำนวน ๙ หลัง เป็นอาคารไม้ ๑ หลัง ครึ่งตึกครึ่งไม้ ๘ หลัง ทรงไทย วิหาร กว้าง ๕ เมตร ยาว ๙ เมตร เป็นอาคารคอนกรีตเสริมเหล็ก สร้างเมื่อ พ.ศ. ๒๔๒๓ ประดิษฐานพระพุทธไสยาสน์ ศาลาอเนกประสงค์ กว้าง ๑๙ เมตร ยาว ๒๕ เมตร สร้างเมื่อ พ.ศ. ๒๕๔๓ เป็นอาคารคอนกรีตเสริมเหล็กชั้นเดียว นอกจากนี้มีอาคารเสนาสนะต่างๆ ดังนี้ คือ กุฏิกัมมัฏฐาน ๓ หลัง โรงครัว ๑ หลัง ฌาปนสถาน ๑ หลัง และห้องสุขา ๑๗ ห้อง ปูชนียวัตถุ มีพระประธานประจำอุโบสถ ๑ องค์ ขนาดหน้าตักกว้าง ๔๖ นิ้ว สร้างเมื่อ พ.ศ. ๒๓๖ พระพุทธรูป สมัยสุโขทัย ๑ องค์ ขนาดหน้าตักกว้าง ๒๖ นิ้ว สร้างเมื่อ พ.ศ. ๒๔๙๘ พระพุทธรูป ปางห้ามสมุทร ๓ องค์ พระศรีอาริยเมตไตรย์ ๑ องค์ ขนาดหน้าตักกว้าง ๒๙ นิ้ว สร้างเมื่อ พ.ศ. ๒๕๐๕ รอยพระพุทธบาทจำลอง ยาว ๕๙ นิ้ว พระพุทธไสยาสน์ ยาว ๗ เมตร สร้างเมื่อ พ.ศ. ๒๔๐๖ เจดีย์ ๑ องค์ สูง ๑๘ เมตร ส่วนสมบัติของวัดมี สิงห์โตจีนหินสลัก ๘ ตัว คันทวยวิหารไม้แกะสลัก ๑๒ ตัว
วัดคชสารมุนี ตั้งเมื่อ พ.ศ. ๒๓๓๐ เดิมชื่อวัดหนองเข้ เนื่องจากตั้งชื่อตามสภาพ ภูมิประเทศ บริเวณใกล้หมู่บ้านมีหนองน้ำและจระเข้ชุกชุม ชาวบ้านหนองเข้เดิมอพยพมาจาก พระนครศรีอยุธยา เมื่อสมัยเสียกรุงแก่พม่า และได้ช่วยกันสร้างวัดขึ้นเพื่อใช้เป็นที่บำเพ็ญกุศล ได้มีตำนานเล่าว่า ในสมัยก่อนมีครอบครัวหนึ่ง บุตรชายชื่อ ช้าง ได้ไปเรียนหนังสือที่วัดท่าหอย พระนครศรีอยุธยา ต่อมาได้บรรพชาเป็นสามเณรและอุปสมบทเป็นพระภิกษุ ท่านใฝ่ใจใน การศึกษาแพทย์แผนโบราณ ได้มีโอกาสถวายโอสถพระทูลกระหม่อมแก้ว จนหายประชวร จึงได้รับพระราชทานสมณศักดิ์เป็นพระญาณสังวรเถร ในสมัยรัชกาลที่ ๕ จึงเกี่ยวข้องกับ ชื่อวัดคชสารมุนี ได้รับพระราชทานวิสุงคามสีมา เมื่อวันที่ ๑๕ พฤษภาคม พ.ศ. ๒๕๓๙ เขตวิสุงคามสีมา กว้าง ๔๐ เมตร ยาว ๘๐ เมตร การบริหารและการปกครอง มีเจ้าอาวาส
เท่าที่ทราบนาม คือ รูปที่ ๑ พระคง รูปที่ ๒ พระคำ รูปที่ ๓ พระแหยม รูปที่ ๔ พระโพธิ์ รูปที่ ๕ พระผ่อง รูปที่ ๖ พระอยู่ รูปที่ ๗ พระเงิน รูปที่ ๘ พระโป๊ะ รูปที่ ๙ พระบุญเรือง พ.ศ. ๒๔๗๒-๒๔๘๒ รูปที่ ๑๐ พระครูชื่น ติสุสโร พ.ศ. ๒๔๘๖-๒๔๙๙ รูปที่ ๑๑ พระครู จารุสารคุณ (ใช้) พ.ศ. ๒๕๐๐-ปัจจุบัน การศึกษา มีโรงเรียนพระปริยัติธรรมแผนกธรรม เปิดสอนเมื่อ พ.ศ. ๒๕๐๐ นอกจากนี้ยังมีหน่วย อ.ป.ต. ประจำตำบลโคกไม้ลาย และห้องสมุด ประจำหมู่บ้าน