วัดพะโคะ
วัดพะโคะ ตั้งอยู่เลขที่ 60 บ้านพะโคะ หมู่ที่ 3 ตำบลชุมพล อำเภอสทิงพระ จังหวัดสงขลา สังกัดคณะสงฆ์มหานิกาย มีที่ดินตั้งวัดเนื้อที่ ๑๒ ไร่ อาทรณี ทิศเหนือยาว ๑๒๒ เมตร ติดต่อกับที่นาของเอกชน ทิศใต้ยาว ๑๒๒ เมตร ติดต่อกับบ้านเรือนราษฎร ทิศตะวันออกยาว ๑๖๐ เมตร ติดต่อกับที่ดินสงฆ์ ทิศตะวันตกยาว ๑๖๐ เมตร ติดต่อกับบ้านเรือนราษฎร มีที่ดินสงฆ์ ด้านแปลง เนื้อที่ ๓๔ ไร่ ๒ งาน ๖๐ ตารางวา น.ส. เลขที่ ๒๔๖๐ เลขที่ดิน ๖๗๐
ฟืนที่ตั้งวัดเป็นที่เนินเขา อาคารเสนาสนะต่าง ๆ มีอุโบสถกว้าง ๑๖ เมตร ยาว ๑๓ เมตร สร้าง พ.ศ. ๒๔๘๐ โครงสร้างพื้นปูอิฐลาย ฝาก่ออิฐถือปูน ศาลาการเปรียญกว้าง ๑๓ เมตร ยาว ๖๒ เมตร สร้าง พ.ศ. ๒๕๑๑ โครงสร้างพื้นปูอิฐดอก หอสวดมนต์กว้าง ๑๓ เมตร ยาว ๑๑ เมตร สร้าง พ.ศ. ๒๕๐๖ โครงสร้างหลังคามุงกระเบื้องดินเผา พื้นซีเมนต์ปูปาเก้ กุฎิสงฆ์จำนวน ๔ หลัง โครงสร้างเป็นอาคารไม้ สำหรับปูชนียวัตถุมี พระสุวรรณมาลิก เจดีย์ศรีรัตนมหาธาตุ สูง ๒ เส้น ๕ วา และพระพุทธไสยาสน์โคตมะ ภายในบรรจุพระธาตุ สร้างประมาณ พ.ศ. ๒๐๘๑-๒๑๑๑ รอยผ่าพระบาทข้างซ้ายเหยียบไว้ที่แท่งหิน ชาวบ้านเล่ากัน
เป็นฝ่าบาทของสมเด็จพระราชมุนสามีราม เดินเรียกว่าเขาพุทธบาท รูปจำลองของสมเด็จพระราชมุนสามีราม ปางสมาธิ หน้าตักกว้าง ๒๘ นิ้ว สร้างที่จังหวัดปัตตานี นำมาที่วัดพะโคะ พ.ศ. ๒๕๖๐ และปางจาริกชุดองค์ สูง ๑.๘ เมตร ดวงแก้วของสมเด็จพระราชมุนสามีราม เป็นแก้วของพญางูคาย ไว้ให้ท่านเมื่อครั้งเป็นทารกมีขนาดเท่าไข่นกพิราบ เมื่อคราวที่ท่านได้มาบูรณะพระสุวรรณมาลิก เจดีย์ได้เอาไว้ที่ยอดเจดีย์ ภายหลังเจดีย์ถูกฟ้าผ่า ดวงแก้วได้ตกลงมา เจ้าอาวาสได้เก็บรักษา ไว้อายุดวงแก้ว ๕๐๐ ปีเศษ
วัดพะโคะ สร้างขึ้นเป็นวัดประมาณ พ.ศ. ๕ ภูเขาพะโคะเป็นที่ตั้งวัดเดิมเรียกว่าเขา พัทธสิงห์ หรือเขาพระพุทธบาท เพราะมีรอยพระพุทธบาทอยู่ที่แผ่นหินใหญ่ก่อนสร้างวัด พระ- ชินเสนได้มาสร้างเป็นวัดมีนามว่า "วัดราชประดิษฐาน"
ประมาณ พ.ศ. ๕๐ พระยาธรรมรังคัล เจ้าเมืองพัทลุง (จะทั้งพระ) ได้มาบูรณะ ปฏิสังขรณ์โบราณวัตถุหลายอย่าง และได้รูปพัทธสีมา พ.ศ. ๘๔๐
จึงถือว่าได้รับพระราชทาน- วิสุงคามสีมาในปีนี้
ครั้นถึง พ.ศ. ๒๐๙๑-๒๑๑๑ พระยาธำรงกษัตริย์ ได้นิมนต์พระอโนมทัสสิ, พระเณร- ใสยมุย. พระธรรมราชา นำคณะอัญเชิญพระมหาธาตุมาจากลังกา และก่อสร้างเจดีย์พระศรี- รัตนมหาธาตุบรรจุไว้พร้อมกับได้สร้างพระพุทธไสยาสน์ (พระโคตมะ) แล้วเปลี่ยนนามวัดเป็น "วัดพระโคตมะ" ต่อมาได้เพี้ยนมาเป็น "วัดพะโคะ"
ราว พ.ศ. ๒๑๐๐ วันนี้ได้ถูกข้าศึกอุทธรณ์มาปล้นเมือง ถูกเผาเสียหายมากและหลาย ครั้ง ต่อมาก็ได้บูรณะพัฒนาตามลำดับ ในด้านการศึกษาก็มีโรงเรียนประถมศึกษาของทางราชการ ตั้งอยู่ ซึ่งทางวัดก็ได้ให้การอุปการะอยู่เสมอ และมีห้องสมุดไว้บริการอีกด้วย
เจ้าอาวาสมีดอรูป คือ รูปที่ ๑ พระชินเสนเถระ พ.ศ. ๕๐๐ รูปที่ ๒ พระเณรใสยมุย พ.ศ. ๒๑-๒๑๑๑ รูปที่ ๓ พระกรูเทพราชเบาลศรีประมาจารย์ รูปที่ ๔ สมเด็จพระราชมุนี- สามีราม พ.ศ. ๒๑๕๑-๒๑๕๖ รูปที่ ๒ พระมหาพุทธคัมภีร์ พ.ศ. ๒๑๕๖ รูปที่ พระครูปลัดหนู พ.ศ. ๒๔๓๘-๒๔๔๕ รูปที่ ๓ พระอธิการคง งคสุสโร พ.ศ. ๒๔๔๕-๒๔๔ รูปที่ ๘ พระชัย วิชโย พ.ศ. ๒๔๘๔-๒๔๘๕ รูปที่ ๖ พระอธิการสง โฆสโก พ.ศ. ๒๔๘๖-๒๔๑๘ รูปที่ ๑๐ พระครูสุนทรสิทธิการย์ ดำรงตำแหน่งตั้งแต่พ.ศ. ๒๕๑ เป็นต้นมา
วัดพะโคะมีพระภิกษุจำพรรษา & รูป ศิษย์วัด ๔ คน